Ταυτότητα Έργου & Ιστορικό

Το έργο αφορούσε την πλήρη αποκατάσταση του ιστορικού Μεγάρου Κουλούρα στο Παλαιό Φάληρο, με σκοπό την επανάχρησή του ως Μουσείου Παιχνιδιών του Μουσείου Μπενάκη. Το λιθόκτιστο κτήριο, νεογοτθικού ρυθμού του τέλους του 19ου αιώνα, φέρει τον χαρακτηρισμό του Διατηρητέου Μνημείου (ΦΕΚ 394 Α.Α.Π /09-09-2008) λόγω της αρχιτεκτονικής του αξίας και του εκτεταμένου ζωγραφικού του διακόσμου.

Στοιχεία Έργου:

• Αντικείμενο: Συντήρηση τοιχογραφιών, οροφογραφιών και ξύλινων διακοσμητικών στοιχείων.

• Σκοπός: Προσαρμογή του κτηρίου για τη στέγαση της συλλογής παιχνιδιών του Μουσείου Μπενάκη.

Η Τεχνική Πρόκληση

Η κύρια πρόκληση του έργου ήταν η αντιμετώπιση της πολυπλοκότητας του ζωγραφικού διακόσμου, ο οποίος ήταν κατάγραφος σε όλους τους χώρους του κτηρίου. Κατά τη διάρκεια των διαγνωστικών ερευνών διαπιστώθηκαν:

• Πολλαπλές Μετασκευές: Εκτεταμένες τροποποιήσεις του κτηρίου και της διακόσμησης κατά τη διάρκεια του 20ού αιώνα.

• Επικαλυπτόμενα Στρώματα: Εντοπίστηκαν δύο διαφορετικά στρώματα ζωγραφικής σε πολλούς χώρους, απαιτώντας λεπτές αποφάσεις σχετικά με την ιστορική τεκμηρίωση και την ανάδειξη.

• Απαιτήσεις Επανάχρησης: Οι δομικές αλλαγές που απαιτούνταν για την ασφαλή λειτουργία του κτηρίου ως μουσείου καθιστούσαν αναγκαίες εξαιρετικά επεμβατικές λύσεις.

Η Επιστημονική Λύση: Αποτοίχιση & Επανένταξη

Για να επιτευχθεί η διαφύλαξη των τοιχογραφιών, ενώ παράλληλα διασφαλιζόταν η δομική αρτιότητα του νέου μουσείου, εφαρμόσαμε μία από τις πιο εξειδικευμένες και κρίσιμες τεχνικές της συντήρησης:

• Αποτοίχιση & Μεταφορά: Πραγματοποιήθηκε αποτοίχιση (detachment) τμημάτων τοιχογραφιών. Τα αποτοιχισμένα τμήματα μεταφέρθηκαν και επανατοποθετήθηκαν με επιτυχία σε νέο, σταθερό υποστήριγμα (support). Η διαδικασία αυτή διασφάλισε την ακεραιότητα του έργου τέχνης κατά τις δομικές αλλαγές.

• Αναπαραγωγή Διακόσμου: Πραγματοποιήθηκαν ειδικές εργασίες αναπαραγωγής απλού ζωγραφικού διακόσμου και διακόσμου μίμησης ξύλου σε νεότερες κατασκευές και προσθήκες, επιτυγχάνοντας την οπτική αρμονική επανένταξη των ιστορικών στοιχείων στον νέο χώρο.

Το Αποτέλεσμα: Μια Νέα Ζωή

Το έργο ολοκληρώθηκε με επιτυχία το 2014, με τις τοιχογραφίες και τον ζωγραφικό διάκοσμο του κτηρίου να έχουν πλέον προστατευθεί μακροπρόθεσμα και να έχουν αναδειχθεί στο πλαίσιο της νέας του λειτουργίας. Το Μέγαρο Κουλούρα λειτουργεί πλέον ως ένα μοναδικό πολιτιστικό κέντρο, φιλοξενώντας το Μουσείο Παιχνιδιών, ένα αποτέλεσμα που αποδεικνύει την ικανότητά μας να φέρνουμε σε πέρας σύνθετες αποκαταστάσεις μνημείων.